Data publikacji: 15 lutego, 2026

Sigmoidoskopia – co to za badanie? Czym się różni od kolonoskopii?

Problemy z dolnym odcinkiem przewodu pokarmowego bywają tematem wstydliwym, a wizja badań endoskopowych często budzi w pacjentach lęk. Niesłusznie! Nowoczesna diagnostyka oferuje metody, które są precyzyjne i coraz bardziej komfortowe dla pacjenta. Jedną z nich jest sigmoidoskopia, czyli badanie, które pozwala lekarzowi ocenić stan odbytnicy i esicy, wykrywając zmiany zapalne, polipy czy przyczyny krwawień. Choć często mylona jest przez pacjentów z kolonoskopią, to w rzeczywistości jest procedurą krótszą, mniej inwazyjną i wymagającą mniej rygorystycznego przygotowania. Czym dokładnie różnią się te dwa badania i jak przebiega sigmoidoskopia? Wyjaśniamy w tym artykule.

  • Sigmoidoskopia jest krótszym i mniej obciążającym badaniem niż kolonoskopia, ponieważ obejmuje jedynie odbytnicę i esicę oraz wymaga łagodniejszego przygotowania.
  • Badanie pozwala skutecznie wykrywać stany zapalne, polipy, przyczyny krwawień i wczesne zmiany nowotworowe w dolnym odcinku jelita grubego.
  • Sigmoidoskopia jest bezpieczna i zwykle nie powoduje bólu, choć istnieją określone przeciwwskazania, które lekarz musi wcześniej wykluczyć.

Jak przebiega sigmoidoskopia i czym różni się od kolonoskopii?

Sigmoidoskopia - na czym polega to badanie?

Sigmoidoskopia to procedura, która umożliwia za pomocą endoskopu ocenę odbytnicy i części lewostronnej okrężnicy, maksymalnie do zagięcia śledzionowego. Badanie wykonuje się za pomocą cienkiego, elastycznego przewodu zwanego sigmoidoskopem, który jest wyposażony w kamerę i źródło światła. Urządzenie podczas badania jest delikatnie wprowadzane przez odbyt. Głównym celem sigmoidoskopii jest wykrywanie nieprawidłowości w tej części przewodu pokarmowego, takich jak stany zapalne, polipy, wczesne stadia nowotworów, owrzodzenia, czy przyczyna krwawień. To badanie mniej inwazyjne niż kolonoskopia i często wymaga mniej rygorystycznego przygotowania (zwykle polegającego na lewatywie).

Sigmoidoskopia a kolonoskopia - jakie są różnice?

Kolonoskopia i sigmoidoskopia należą do metod diagnostyki endoskopowej, jednak różnią się zakresem badania, przygotowaniem i inwazyjnością. O tym, które badanie ma wykonać pacjent, decyduje lekarz gastrolog na podstawie objawów, wieku osoby i podejrzenia zakresu choroby. Sigmoidoskopia jest badanie, które obrazuje jelito na odcinku do 80 cm, a więc giętki endoskop obejmuje tylko esicę i odbytnicę. Kolonoskopia pozwala lekarzowi sprawdzić całe jelito grube wraz z przejściem między jelitem grubym a cienkim. Dlatego lekarz zaleca jej wykonanie w przypadku podejrzenia zmian w górnym odcinku jelita.

Zdaniem eksperta

 

Przygotowanie do tych dwóch zabiegów jest inne. Sigmoidoskopia wymaga jedynie powstrzymania się od jedzenia w dniu poprzedzającym badanie oraz wykonania lewatywy tuż przed procedurą. Przy kolonoskopii konieczna jest specjalna dieta na kilka dni wstecz i picie silnych środków przeczyszczających.

Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak krok po kroku przygotować się do kolonoskopii, zajrzyj do artykułu: Jak przygotować się do kolonoskopii, aby badanie przebiegło bezproblemowo?

Jakie są wskazania do sigmoidoskopii?

Sigmoidoskopia wykonywana jest głównie w diagnostyce dolegliwości dolnego odcinka przewodu pokarmowego, przede wszystkim odbytnicy i esicy. Wskazania do sigmoidoskopii obejmują: 

  • krwawienie z dolnego odcinka jelita;
  • dodatni test na krew utajoną w kale;
  • ból lub pieczenie przy wypróżnianiu;
  • ołówkowy kształt stolca;
  • nawracające biegunki, zaparcia lub bóle brzucha o niewyjaśnionej przyczynie;
  • uczucie niepełnego wypróżnienia;
  • podejrzenie raka jelita grubego lub zmian przednowotworowych (polipy, guzy) w odbytnicy i esicy;
  • kontrola po wykonaniu polipektomii;
  • podejrzenie wrzodziejącego zapalenia jelita grubego;
  • podejrzenie choroby Leśniowskiego.

 

Masz objawy ze strony dolnego odcinka jelita i chcesz wreszcie poznać ich przyczynę?

Umów się na konsultację gastroenterologiczną w Krakowie

Jak przygotować się do sigmoidoskopii?

Przygotowanie do sigmoidoskopii jest mniej obciążające niż do kolonoskopii. Polega przede wszystkim na oczyszczeniu dolnego odcinka jelita grubego za pomocą diety i lewatywy.

  • Dieta przed sigmoidoskopią - zaleca się, aby pacjent przez trzy dni przed badaniem nie spożywał pokarmów barwiących stolec. Nie należy przyjmować żadnych płynów do 4 godzin przed badaniem.
  • Oczyszczenie jelita - aby lekarz mógł obejrzeć błony śluzowe końcowego odcinka jelita grubego w wieczorem przeddzień badania konieczne jest wykonanie lewatywy. Rano w dniu sigmoidoskopii trzeba ponownie wykonać wlewkę doodbytniczą.
  • U pacjentów z obniżona odpornością lub ze wszczepioną sztuczną zastawką serca konieczne przed sigmoidoskopią jest podanie antybiotyków.

Pacjent powinien lekarzowi wcześniej powiedzieć o wszystkich przyjmowanych lekach, gdyż niektóre muszą zostać odstawione na dobę lub kilka dni przed badaniem endoskopowym. Warto także zaznaczyć, że w szczególnych przypadkach specjalista może zalecić takie samo przygotowanie jak przy kolonoskopii.

Jak wygląda badanie sigmoidoskopem?

W trakcie badania pacjent leży na lewym boku, ale pozycja może być zmieniana w celu lepszego zbadania śluzówki jelita grubego. Sigmoidoskopia nie jest bolesną procedurą, dlatego przeważnie wykonywana jest bez znieczulenia ogólnego. Najczęściej lekarz stosuje znieczulenie miejscowe w postaci preparatu z lidokainą. Badanie polega na wprowadzeniu giętkiego, elastycznego endoskopu zakończonego kamerą przez odbyt. Aby specjalista uzyskał dobrą widoczność, do jelita pompowane jest powietrze, które powoduje jego rozciąganie. Jeśli zajdzie taka potrzeba, lekarz może pobrać wycinki do badania histopatologicznego.

Czy sigmoidoskopia jest bolesna?

Sigmoidoskopia to badanie, które nie należy do bolesnych procedur. Uczucie dyskomfortu jest zazwyczaj łagodne i ustępuje po zabiegu. W trakcie sigmoidoskopii pacjenci odczuwają parcie na stolec i wzdęcia. Po zakończeniu wiele osób skarży się na nadmierną ilość wypuszczanych gazów. Jednak jest to zupełnie normalna reakcja organizmu, który chce się pozbyć powietrza wtłaczanego do jelita podczas badania. Dolegliwości te zazwyczaj szybko mijają, nie można jedynie wstrzymywać gazów.

Jakie są przeciwwskazania do wykonania sigmoidoskopii?

Choć sigmoidoskopia jest badaniem bezpiecznym, istnieją pewne przeciwwskazania, które zwiększają ryzyko powikłań lub zagrażają życiu pacjenta. Do najczęstszych przeciwwskazań do sigmoidoskopii zaliczamy:

  • ostrą niedrożność przewodu pokarmowego;
  • toksyczne rozdęcie okrężnicy;
  • zapalenie otrzewnej;
  • zaburzenia krzepnięcia krwi;
  • II i III trymestr ciąży;
  • niestabilną chorobę wieńcową;
  • niewydolność oddechową.

oceń artykuł

    Twoje zdrowie zasługuje na najlepszą opiekę. Skorzystaj z naszych usług medycznych i umów się na wizytę już teraz.

    Szczegółowe informacje zamieszczone są w klauzuli informacyjnej.

    Zostaw komentarz!

    Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

    Umów się na wizytę / Zadaj pytanie